Başkandan Mesaj
KAHRAMANMARAŞTA KUYUMCULUK
Mesleğin tarihçesini araştırdığımızda yaşlı ustalarımızın bize anlattığı kuyum sanatı birkaç kelimeden ileri gidememektedir,oysa kuyum sanatı milat öncesindeki çeşitli kültürlerde ve değişik tasarımlarda görüldüğü gibi ülkemizin değişik yörelerinde yapılan kazılarda bu mesleğin icra edildiği görülmektedir.
Bu konuda ustalarımız haklıydı çünkü birinci cihan savaşından sonra kurtuluş savaşı ve imparatorluğun çöküşüyle tüccar,çiftçi ve sanatkarlar hepsi savaşla sanatlarını ve kabiliyetlerini kaybetmişlerdir.
Askere alınmayan ve memleketimizde yaşayan birkaç azınlıklarda Türklerden öğrendikleri sanatı icra etme imkanı bulmuşlardı.Yeni gelişen nesil her ne kadarda Türklere ait bu meslekleri azınlıklardan görmüş ve öğrendiklerinden dolayı bizlere sanatın onlara aitmiş gibi olduğunu ifade etmişlerdir.
Kahramanmaraş’ta kuyum sanatına tarihsel olarak baktığımızda çok eskilere dayanan bir takım kalıtsal sanatlara rastlamaktayız.Bunlardan bazıları günümüze kadar gelmiş,bazıları ise gelişen yaşam çizgisinde icraatlarını kayıp etmişlerdir.
Ağaç oyma işleri,Demircilik,Bakırcılık ve Kuyumculuk çok eskilerden kalan sanatlardan bazılarıdır.
Kuyum sanatı Kurtuluş savaşından sonra tekrardan canlanmaya başlamış o zamanlardaki halkın ekonomik gücüne bağlı olarak Altın ve Gümüş işleri de tekrardan canlanmaya başlamıştır.
Memleketimizde imal edilen tasarımlar arasında K.Maraş Burması tarihsel olarak 1400 yıllarda Kahramanmaraş’ta bulunan Zülkadiroğlu Beyliği zamanına tesadüf etmektedir.
Yine K.Maraş’ta imal edilen altın takıları Şöyle sıralaya biliriz.
1- Burma 2- Kordon ve Saat köstekleri 3- Küpe türleri
4- Habbe gerdan 5- Bonbeli Bilezik 6- Telkari küpe çeşitleri
7- Telkari kolye ve bilezik çeşitleri 8- Taşlı ve taşsız yüzük türleri 9- Set Çeşitleri
Yukarda isimlerinden bahsettiğim takılar K.Maraş’ta imal edilenlerin bazı türlerdir.
Zaman içerisinde toplunum takı anlayışı,Ekonomik gücü ve tasarruflarına göre değişik kreasyonlar gelişmiştir.
Günümüzde sanat emek ve iş gücü bakımından bir hayli yol almış. Türkiye genelinde üretim bakımından önde gelen iller sıralamasında yer almıştır. Halen çalışmalar toplumum arzu ve isteklerine göre pres, döküm ve el sanatları icra edilmektedir.
Bu gün emek gücü olarak 700 üzerinde atölye,Usta, Kalfa ,Çırak olarak 5 bine yakın çalışan mevcuttur. Dolayısıyla Kahramanmaraş ta kuyumculuk 4 binin üzerinde işçi istihdam etmektedir.Yapılan tasarımlar Türkiye’nin en küçük ilçeleri dahil hemen hemen her yerine Kuyumcu esnaflarımız tarafından halkımıza sunulmaktadır.
Yine Kahramanmaraş’ta 150 civarında vitrin tabir edilen perakendeci esnaflarımız bulunmakta ve bu esnaflarımız tüm halkımıza hizmet etmektedir.
Kahramanmaraş kuyumculuk sektörü Türkiye de İstanbul’dan sonra ikinci sırada bulunmakta 22 ayar altın imalatında Türkiye de birinci sıradadır.
Kahramanmaraş kuyumcular odası dernek olarak 1958 yılında o zamanın İl Valisi Sayın Cemal BABAÇ’ın teşvik ve himayeleri ile teşkilat kanunu çerçevesinde ustalarımız ve ilk kuyumcular derneği kurucu meclisi üyeleri Vahit DEMİRÖZ Başkanlığında Sait SULAR Sadi ZABUN, H.Ahmed DEMİRCİLER Hüseyin KAYABAŞI Öncülüğünde kurulmuştur. Daha sonra 1964 yılında çıkan 507 sayılı yasanın 3741 sayılı kararnamesiyle ODA olarak kamu hizmeti veren tüzel kişiliğe kavuşmuştur.
Bugün kuyumcular odası 500 üzerinde üyesiyle hem Kahramanmaraş’ın hem de Türkiye’nin önde gelen odalarındandır.
Yönetim olarak göreve geldiğimizden bu yana odamızı hep ileriye götürmeye çalıştık bunun içinde tüm protokolle sıcak ilişkiler kurarak odamızı ön plana çıkardık. Yönetime geldiğimizde aşağıdaki projeleri uygulayacağız dedik ve yapmaya başladık
a) Kuyumcu Kent Projesi
b) Esnafımıza ve Odamıza yakışır bir bina temin etmek.
c) Sorunlara daha hızlı çözmek için geniş katılımlı komisyonlar oluşturmak
d) Fiyat listelerini esnafımıza daha hızlı ulaştırmak için Elektronik ortam kurmak
e) K.Maraş’ta Kuyumcu Lokali kurmak
f) Esnafımızın sağlıkla ilgili sorunları için proje düşünüyoruz
İlk olarak odamıza yakışır bir bina temin ettik, Fiyat listelerini esnafımıza daha hızlı ulaştırmak için Elektronik ortam durduk ve web sitesi kurduk deneme aşamasındayız, Esnafımızın sağlıkla ilgili sorunları için bazı sağlık kuruluşları ile anlaşmalar yaptık. Son olarak ta kuyumcu kent projesini hayata geçirmek için gerekli işlemlere başladık.
Bu vesile ile Tüm esnaflarımıza hayırlı işler,sağlık ve esenlikler dilerim.
Hacı Mustafa ÖZ
K.Maraş Esnaf Odaları Birliği Başkan Vekili
K.Maraş Kuyumcular Odası Başkanı